Przekroczenie prędkości o 20 km jaki mandat a obowiązki osoby ukaranej
Przekroczenie dopuszczalnej prędkości to jedno z najczęściej popełnianych wykroczeń drogowych w Polsce. Choć wielu kierowców uważa przekroczenie limitu o 20 km/h za niegroźne uchybienie, polskie prawo traktuje je z pełną powagą. Nowelizacje przepisów ruchu drogowego, które weszły w życie w ostatnich latach, drastycznie podniosły wysokość kar finansowych oraz liczbę punktów karnych przypisywanych za poszczególne naruszenia. W niniejszej publikacji szczegółowo omówimy, jaki mandat grozi za przekroczenie prędkości o 20 km/h, jakie obowiązki spoczywają na osobie ukaranej oraz jakie kroki prawne można podjąć w przypadku otrzymania wezwania od odpowiednich organów.
Aktualny taryfikator mandatów za przekroczenie prędkości
Wysokość grzywny za przekroczenie prędkości jest ściśle określona w taryfikatorze mandatów. Warto wiedzieć, że stawki są progresywne, co oznacza, że im większa prędkość ponad limit, tym wyższa kara. Przekroczenie prędkości o dokładnie 20 km/h mieści się w określonym przedziale taryfikatora.
Przedziały prędkości i odpowiadające im kary
Zgodnie z obowiązującymi przepisami, kary za przekroczenie prędkości w okolicach interesującego nas progu prezentują się następująco:
- Przekroczenie prędkości do 10 km/h: mandat w wysokości 50 zł oraz 1 punkt karny.
- Przekroczenie prędkości o 11 do 15 km/h: mandat w wysokości 100 zł oraz 2 punkty karne.
- Przekroczenie prędkości o 16 do 20 km/h: mandat w wysokości 200 zł oraz 3 punkty karne.
- Przekroczenie prędkości o 21 do 25 km/h: mandat w wysokości 300 zł oraz 5 punktów karnych.
Jak wynika z powyższego zestawienia, kierowca, który przekroczy prędkość o dokładnie 20 km/h, otrzyma mandat w wysokości 200 zł oraz 3 punkty karne. Jeśli jednak urządzenie pomiarowe wskaże przekroczenie o 21 km/h, czyli zaledwie o 1 km/h więcej, kara wzrasta do 300 zł i aż 5 punktów karnych. To istotna różnica, która pokazuje, jak ważna jest precyzja pomiaru.
Procedura nałożenia mandatu: Patrol policji a fotoradar
Kierowca może zostać ukarany za przekroczenie prędkości na dwa główne sposoby. Każdy z nich wiąże się z nieco inną procedurą oraz odmiennymi terminami na dopełnienie obowiązków.
Bezpośrednia kontrola drogowa
W przypadku zatrzymania przez patrol policji, na przykład przy użyciu laserowego miernika prędkości lub wideorejestratora w nieoznakowanym radiowozie, procedura odbywa się na miejscu. Funkcjonariusz informuje kierowcę o popełnionym wykroczeniu, okazuje wynik pomiaru i proponuje przyjęcie mandatu karnego kredytowanego. W tym momencie kierowca ma prawo podjąć decyzję o przyjęciu mandatu lub odmowie jego podpisania.
Automatyczny pomiar prędkości
Jeśli wykroczenie zostanie zarejestrowane przez urządzenie automatyczne zarządzane przez Główny Inspektorat Transportu Drogowego, procedura ma charakter zaoczny. Właściciel pojazdu otrzymuje listownie wezwanie do wskazania, kto kierował pojazdem w danym czasie i miejscu. Do wezwania dołączone są formularze, które należy odesłać w określonym terminie.
Kluczowe obowiązki osoby ukaranej mandatem
Otrzymanie mandatu lub wezwania nakłada na obywatela szereg obowiązków prawnych. Ich zlekceważenie może prowadzić do znacznie poważniejszych konsekwencji prawnych i finansowych niż samo przekroczenie prędkości.
1. Obowiązek wskazania kierującego pojazdem
Jest to jeden z najważniejszych i najczęściej budzących kontrowersje obowiązków. Zgodnie z art. 96 paragraf 3 Kodeksu wykroczeń, właściciel lub posiadacz pojazdu ma obowiązek wskazać na żądanie uprawnionego organu, komu powierzył pojazd do kierowania lub używania w oznaczonym czasie. W przypadku otrzymania listu z GITD, właściciel musi wybrać jedną z opcji:
- Opcja pierwsza: Potwierdzenie, że to właściciel kierował pojazdem. Wówczas wyraża on zgodę na przyjęcie mandatu.
- Opcja druga: Wskazanie innej osoby, która kierowała pojazdem w danym momencie, co wymaga podania jej pełnych danych osobowych i adresowych.
- Opcja trzecia: Oświadczenie o niewskazaniu kierującego. Wiąże się to z nałożeniem mandatu za samo niewskazanie, co jest osobnym wykroczeniem i nie skutkuje przypisaniem punktów karnych, ale wiąże się z bardzo wysoką grzywną.
Należy pamiętać, że niewskazanie kierującego pojazdem w celu uniknięcia punktów karnych może skutkować nałożeniem grzywny przez sąd w wysokości nawet do 8000 zł, a w postępowaniu mandatowym minimalna kara za to wykroczenie wynosi zazwyczaj od 500 zł w górę.
2. Terminowe uiszczenie grzywny
Termin na opłacenie mandatu zależy od sposobu jego nałożenia. Mandat kredytowany otrzymany od policjanta musi zostać opłacony w terminie 7 dni od dnia jego przyjęcia. Z kolei mandat zaoczny z fotoradaru należy opłacić w terminie 14 dni od dnia jego doręczenia. Wpłaty należy dokonać na indywidualny rachunek bankowy wskazany na blankiecie mandatu. Obsługą finansową mandatów karnych w Polsce zajmuje się Pierwszy Urząd Skarbowy w Opolu.
Konsekwencje braku zapłaty mandatu
Zignorowanie obowiązku zapłaty grzywny nie sprawi, że sprawa ulegnie przedawnieniu bez konsekwencji. Państwo posiada skuteczne narzędzia windykacji należności publicznoprawnych. W przypadku braku wpłaty w ustawowym terminie, sprawa zostaje skierowana do urzędu skarbowego właściwego dla miejsca zamieszkania sprawcy, który wszczyna egzekucję administracyjną. Może ona polegać na potrąceniu należnej kwoty z nadpłaty podatku dochodowego PIT, zajęciu środków na rachunku bankowym lub potrąceniu z wynagrodzenia za pracę.
Odmowa przyjęcia mandatu i sprawa w sądzie
Kierowca ma pełne prawo odmówić przyjęcia mandatu karnego oferowanego przez policjanta na miejscu kontroli lub przesłanego przez GITD. Odmowa ta uruchamia procedurę sądową. W razie odmowy przyjęcia mandatu, organ, który ujawnił wykroczenie, sporządza wniosek o ukaranie do sądu rejonowego. W sądzie sprawa może zostać rozpatrzona na posiedzeniu bez udziału stron w trybie nakazowym. Sąd wydaje wówczas wyrok nakazowy, od którego obwinionemu przysługuje prawo do wniesienia sprzeciwu w terminie 7 dni od dnia jego doręczenia. Wniesienie sprzeciwu powoduje, że sprawa trafia na rozprawę główną.
Decydując się na drogę sądową, należy liczyć się z ryzykiem finansowym. Jeśli sąd uzna kierowcę za winnego, może nałożyć grzywnę w wysokości znacznie wyższej niż pierwotny mandat, a także obciążyć obwinionego kosztami postępowania sądowego.
Punkty karne i ich redukcja
Punkty karne są często bardziej dotkliwą karą dla kierowców niż sama grzywna finansowa. Przekroczenie prędkości o 20 km/h skutkuje dopisaniem do konta kierowcy 3 punktów karnych. Zgodnie z aktualnymi przepisami, punkty karne usuwane są z ewidencji po upływie 1 roku od dnia opłacenia mandatu karnego. Czas ten nie biegnie od dnia popełnienia wykroczenia, lecz dopiero od momentu uregulowania należności finansowej. Kierowcy posiadający prawo jazdy dłużej niż rok mogą raz na 6 miesięcy wziąć udział w szkoleniu w WORD, co pozwala na zredukowanie 6 punktów karnych.
Praktyczny przykład: Przebieg procedury krok po kroku
Aby lepiej zobrazować opisywane mechanizmy, posłużmy się praktycznym przykładem. Pan Tomasz poruszał się samochodem osobowym w obszarze zabudowanym. Na odcinku drogi, gdzie obowiązywało ograniczenie prędkości do 50 km/h, jechał z prędkością 70 km/h. Został zarejestrowany przez fotoradar należący do GITD. Przekroczenie wyniosło dokładnie 20 km/h. Oto jak wyglądała dalsza procedura:
- Po upływie trzech tygodni pan Tomasz otrzymał list polecony z CANARD zawierający wezwanie do wskazania kierującego.
- Jako właściciel pojazdu, pan Tomasz wypełnił formularz, przyznając, że to on prowadził pojazd w wskazanym czasie, po czym odesłał dokument.
- Po kolejnych dwóch tygodniach otrzymał właściwy mandat karny zaoczny na kwotę 200 zł wraz z informacją o przypisaniu 3 punktów karnych.
- Pan Tomasz dokonał przelewu na wskazany rachunek bankowy w ciągu 10 dni od otrzymania przesyłki.
- Z momentem zaksięgowania wpłaty rozpoczął się roczny bieg terminu, po którym punkty karne zostaną automatycznie usunięte z jego konta w systemie CEPiK.
Podsumowanie i praktyczne wskazówki
Przekroczenie prędkości o 20 km/h to powszechne wykroczenie, które pociąga za sobą mandat w wysokości 200 zł oraz 3 punkty karne. Kluczem do uniknięcia dodatkowych problemów prawnych jest znajomość swoich praw i obowiązków. Właściciel pojazdu musi pamiętać o bezwzględnym obowiązku wskazania kierującego pojazdem, a ukarany kierowca o terminowym opłaceniu grzywny, co pozwala na rozpoczęcie biegu rocznego terminu ważności punktów karnych. W przypadku wątpliwości co do prawidłowości pomiaru, kierowcy przysługuje prawo do odmowy przyjęcia mandatu, jednak decyzja ta powinna być poparta solidnymi argumentami ze względu na ryzyko wyższych kosztów w postępowaniu sądowym.